wrzos zwyczajny
Miód wrzosowy
Najtrudniejszy do pozyskania polski miód. Galaretowaty w słoiku, mocno żywiczny, z goryczką, której nie ma żadna inna odmiana.
Skąd pochodzi
Wrzosowiska i bory sosnowe — w Polsce przede wszystkim Podkarpacie, Lubelszczyzna i poligony wojskowe, gdzie wrzos rośnie bez konkurencji.
Jako jedyny jest tiksotropowy: w spoczynku zachowuje się jak galareta, zamieszany łyżeczką na moment upłynnia się i po chwili znów tężeje. Dlatego nie da się go odwirować normalnie — trzeba go wybijać albo rozluźniać igłami, plaster po plastrze.
Dlaczego krystalizuje właśnie tak
Wysoka zawartość białek i koloidów odpowiada za galaretowatą konsystencję i spowalnia tworzenie kryształów.
Temperatura pokojowa, z dala od światła. Nie podgrzewaj powyżej 40 °C — powyżej tej granicy rozkładają się enzymy.
Do czego się nadaje
- Sam z łyżeczki — ta goryczka jest jego sensem, w herbacie ginie.
- Do serów dojrzewających i pleśniowych, zamiast konfitury.
- Do dziczyzny i kaczki — w glazurze, łyżka na koniec pieczenia.
- Na ciemne pieczywo z masłem i szczyptą soli.
Tradycyjne zastosowanie
Tradycja apiterapeutyczna sięgała po miód wrzosowy przy zapaleniach dróg moczowych i gruczołu krokowego, kamicy nerkowej oraz przy zapaleniach jelit i biegunkach.
Piśmiennictwo pszczelarskie wymienia miód wrzosowy wśród miodów podawanych przy zapaleniach dróg moczowych i gruczołu krokowego oraz przy kamicy nerkowej, osobno zaś przy zapaleniach jelit i biegunkach. Te same źródła opisują go jako odmianę cenioną przez smakoszy: o charakterystycznym wrzosowym, leśnym zapachu i galaretowatej konsystencji, rzadkiej wśród polskich miodów. Pozostaje przy tym trudno dostępny — wrzosowisk w Polsce jest niewiele.
To opis tradycyjnego zastosowania miodów w apiterapii i piśmiennictwie pszczelarskim, a nie porada medyczna. Miód jest produktem spożywczym, nie lekiem, i nie zastępuje leczenia ani konsultacji z lekarzem.
Źródła: Żółty K., „Produkty pszczele skarbnicą zdrowia”, wydanie III; „Zdrowie i apiterapia”, wyd. Wilczyska, nr 1(2) 2011.
W tradycji
W Polsce miód wrzosowy od pokoleń uchodzi za najcenniejszy i tradycyjnie trafiał na stół jesienią, po ostatnim miodobraniu. Bywał też podstawą półtoraków — najgęstszych miodów pitnych, leżakowanych latami.
Charakterystyka
- Roślina
- wrzos zwyczajny (Calluna vulgaris)
- Kwitnienie
- od połowy sierpnia do września, przez trzy do czterech tygodni
- Kolor
- ciemny bursztyn z czerwonawym refleksem
- Zapach
- żywiczny, lekko dymny, z nutą suszonych kwiatów
- Smak
- gorzkawy, karmelowy, ściągający na końcu — zdecydowanie wytrawny jak na miód
- Krystalizacja
- średnia — kilka miesięcy
- Intensywność
Typowy skład
- Zawartość wody
- 18–23%
- Fruktoza : glukoza
- ok. 1,3 : 1
- Przewodność
- 0,6–1,2 mS/cm
- pH
- 3,9–4,3
To zakresy typowe dla odmiany, podawane w literaturze pszczelarskiej i wynikające z polskiej normy oraz dyrektywy 2001/110/WE — nie wynik badania konkretnego słoika. Rzeczywiste pomiary dla danego zbioru znajdziesz na stronie partii.
